Wat denk je als je iemand ziet met tatoeages, piercings, blauw haar of zwarte kleding? Of iemand met een hanenkam of dreads? Of iemand in een zakelijke outfit of juist overdreven kleurrijk gekleed?

Met deze kenmerken kom je al snel genoeg op een bepaald stereotype uit. We stoppen mensen regelmatig in een hokje. Maar kloppen deze hokjes eigenlijk wel? En moeten we mensen wel in hokjes stoppen?

Vooroordelen

Als je door de stad loopt zie je allemaal verschillende mensen om je heen. In plaats van iedereen als individu te zien, zijn we geneigd om mensen als bepaalde groepen te zien, because they ‘fit the shoe’. Ons brein plaatst alle informatie die we van iemand krijgen in een bepaald hokje. Daarom denken we bepaalde eigenschappen van mensen te (her)kennen zonder dat we die persoon echt ontmoet hebben.

Maar wat brengt het ons om iedereen in hokjes te plaatsen?

Het schijnt een praktisch nut te hebben omdat we zodoende niet over allerlei kleine details hoeven na te denken. Een gewoonte van je brein om lekker te chillen, want het kost simpelweg minder moeite. Ook zou het werken als bescherming. Door mensen te labelen voelen ze niet meer als vreemden en kunnen we beter inschatten wat we van ze kunnen verwachten (en zij van ons).

Wat de reden ook is, is het prima om mensen maar gewoon een stempel te geven?

Simpele beeldvorming

Ik denk dat onze gewoonte om mensen te labelen en onze luiheid om niet verder te kijken dan onze neus lang is, er ook voor zorgt dat we de waarde van die persoon versimpelen. We kijken niet naar wie hij of zij echt is. Naar de innerlijke persoon.

We baseren onze mening op het uiterlijk, terwijl dit niet terecht is.

Ik neem mezelf even als voorbeeld. Wat ik vandaag draag zegt niets over wat er verder in mijn kledingkast hangt. Ik heb zwarte, groene, gele, roze, paarse, multicolor kleding. Ik draag van alles wat. Als ik vandaag besluit om zwarts te dragen dan heeft dat meerdere betekenissen voor de mensen die mij observeren. Dat ik zwart draag kan op 100 manieren worden geïnterpreteerd. En wat de ander ook denkt, het zegt niets over mij als persoon. Die ander weet niks van mijn persoonlijkheid.

Maar toch zit ik dan al in een hokje. Want ik draag zwart. Dus ik ben Goth, of ik ben onzeker of zwartgallig. Daarmee beslissen we op dat moment al wat we van iemand vinden. En dat is zonde, omdat je zoveel informatie mist.

En als we dan in dat hokje zitten (wat we vaak niet zelf hebben verkozen) dan is het verrekte moeilijk om daar weer uit te komen! Want nee hoor, je kan niet van de ene op de andere dag beslissen dat je er anders uit gaat zien. Dat kan de buitenwereld niet aan.

Dus word je bekritiseerd, of niet begrepen. En vervolgens durf je niet meer. Dus daar zit je dan, ‘veilig’ in je hokje.

Stereotype

De algemene hokjes waarin we mensen plaatsen zijn ook lang niet altijd even aardig. Een nerd wordt vaak bestempeld als een introvert persoon die geen sociale vaardigheden bezit en niet aantrekkelijk gevonden wordt. Dus als iemand je dan omschrijft als nerd dan voelt dat niet als een groot compliment. Doordat we dit doen stoten we mensen tegen het hoofd.

Stel dat ik jou bestempel als nerd, omdat je daar de ‘bijbehorende’ kenmerken hebt (lees: ICT-baan, Fantasyliefhebber, T-shirts met opdruk). Is dit dan terecht en maak ik jou daar gelukkig mee?

Nee, dat denk ik absoluut niet! Jij bent geen nerd. Of misschien wel. Maar dat is niet aan mij om dat te beoordelen. Dat is aan jou om dat te beslissen. En wellicht val je niet in 1 hokje maar pas je er wel in 5. En hoe doe je dat? In 5 hokjes tegelijk?

Wil ik wel in een hokje?

Misschien is het juist wel het idee dat je niet in een hokje moet passen! Want waarom willen we dat eigenlijk? Om ergens bij te horen en ons geen buitenbeentje te voelen?

Vanwege het gevoel deel uit te maken van iets groters? Of gewoon omdat het een veilig gevoel is dat mensen weten waar je bij hoort?

Maar echt een uniek individu zijn vind ik toch wel het best bij iedereen passen. Lekker buiten de hokjes om en gewoon jezelf zijn. Meerdere stijlen combineren en blijven experimenteren!

Neem het recht in eigen handen door jezelf los te maken van de vooroordelen van anderen en plaats jezelf buiten je hokje. Zonder stempel en zonder verwachtingen naar anderen!

Ik pas ook niet in een hokje. En dat laten we lekker zo, want het bevalt me echt fantastisch! 😉